Bruksizm obrósł w wiele mitów. Nic dziwnego — przez lata był traktowany jako zagadnienie bardzo uproszczone: „zgrzytasz zębami = masz bruksizm”. Dziś wiemy, że rzeczywistość jest bardziej złożona. W FizjoRythm często spotykam pacjentów, którzy są wystraszeni, zdezorientowani, albo mają poczucie, że „robili wszystko, a ból nie znika”. Dlatego uporządkujmy temat. Oto najczęstsze fakty i mity o bruksizmie.
❌ MIT 1: Bruksizm to choroba
✅ FAKT: Bruksizm to zaburzenie objawiające się aktywnością mięśni
Bruksizm sam w sobie nie jest chorobą. To określenie aktywności mięśni żucia tj. zaciskanie lub zgrzytanie zębami.
Problem zaczyna się wtedy, gdy:
- pojawia się ból,
- dochodzi do przeciążeń,
- pojawiają się objawy ze stawu skroniowo-żuchwowego,
- cierpią zęby lub głowa.
❌ MIT 2: Każdy bruksizm trzeba leczyć
✅ FAKT: Nie każdy przypadek wymaga terapii
Jeśli:
- nie boli,
- nie ma ograniczeń ruchu,
- nie ma uszkodzeń zębów,
➡️ często wystarczy obserwacja i edukacja pacjenta.
❌ MIT 3: Bruksizm to zawsze zgrzytanie zębami
✅ FAKT: Najczęściej to… ciche zaciskanie
Większość pacjentów wcale nie zgrzyta. Znacznie częściej pojawia się:
- mocne, długotrwałe zaciskanie zębów,
- napięcie bez kontaktu zębów,
- usztywnianie żuchwy podczas stresujących sytuacji.
Dlatego wiele osób mówi: „Przecież ja nie zgrzytam zębami, więc to nie bruksizm”. A jednak mięśnie są przeciążone.
❌ MIT 4: Bruksizm to problem tylko mięśnia żwacza
✅ FAKT: Żuchwa i mięśnie ją obejmujące są częścią większego układu
Żuchwa nie działa w oderwaniu od reszty ciała. Bardzo często przy bruksizmie obserwujemy:
- uniesione barki,
- bóle karku i szyi,
- bóle głowy,
- przeciążenia w obręczy barkowej,
- zmianę toru oddechu.
Dlatego w FizjoRythm patrzymy na pacjenta całościowo.
❌ MIT 5: Szyna rozwiąże problem
✅ FAKT: Szyna chroni, ale nie zawsze usuwa przyczynę
Szyna relaksacyjna:
- chroni zęby,
- zmniejsza przeciążenia,
- bywa bardzo pomocna w terapii.
Ale:
- nie zawsze zmniejsza napięcie mięśni,
- nie uczy nowych nawyków,
- nie rozwiązuje problemów dziennych.
Dlatego najlepsze efekty daje w połączeniu z fizjoterapią.
❌ MIT 6: Bruksizm wynika tylko ze stresu
✅ FAKT: Stres to jeden z wielu czynników
Stres często nasila bruksizm, ale rzadko jest jedyną przyczyną.
Znaczenie mogą mieć też:
- nawyki dzienne,
- postawa ciała,
- przeciążenia szyi,
- zaburzenia snu,
- ból (ból sam w sobie zwiększa napięcie),
- długotrwałe skupienie.
Dlatego mówienie pacjentowi: „Proszę się mniej stresować”… zwykle niewiele zmienia.
❌ MIT 7: Bruksizm nocny jest nie do opanowania
✅ FAKT: Można zmniejszyć jego skutki
Bruksizmu nocnego zwykle nie da się wyeliminować, ale można:
- zmniejszyć ból,
- poprawić pracę mięśni,
- ochronić zęby,
- poprawić komfort poranków.
Celem terapii nie jest „idealna cisza w nocy”, tylko lepsze funkcjonowanie w dzień.
❌ MIT 8: Botoks to najlepsze rozwiązanie
✅ FAKT: To tylko jedna z opcji – i nie dla każdego
Botoks może:
- zmniejszyć zwiększone napięcie,
- zmniejszyć dolegliwości bólowe,
ale:
- nie rozwiązuje przyczyny,
- działa czasowo,
- osłabia pracę mięśni narządu żucia,
- posiada przeciwwskazania do jego wykonania.
❌ MIT 9: Jak boli głowa, to nie jest to bruksizm
✅ FAKT: Bruksizm często wiąże się z bólami głowy
Bóle skroniowe, uciskowe o charakterze „opaski na głowie”, bardzo często mają związek z:
- przeciążeniem mięśni narządu żucia,
- zwiększonym napięciem obszaru szyi,
- zaburzoną pracą stawu skroniowo-żuchwowego.
Dlatego przy nawracających bólach głowy warto spojrzeć na ciało szerzej.
❌ MIT 10: Mam bruksizm, to pewnie już tak zostanie
✅ FAKT: Z napięciem można pracować
Bruksizm nie musi „zniknąć”, żeby było lepiej. W praktyce najważniejsze jest to, że:
- ból się zmniejsza,
- ruch się poprawia,
- zwiększone napięcie jest pod kontrolą,
- pacjent wie, co robić w sytuacji nawrotu objawów.
I to jest realny cel naszej terapii. Najważniejsze to zrozumieć, co dokładnie dzieje się w Twoim przypadku i dobrać działania do aktualnych potrzeb.